Пушкін зрабіў свой легендарны пэрформанс «Падарунак прэзыдэнту за пяцігадовую плённую працу!» 21 ліпеня 1999 году. Расказваем, як гэта было.
Тачку з гноем і падарункамі Лукашэнку да 5-годзьдзя прэзыдэнцтва мастак Алесь Пушкін прывёз у сталіцу на мікрааўтобусе зь вёскі Бобр. Каля 12-й гадзіны дня пад’ехаў да Купалаўскага тэатра. Выглядаў мастак стылёва і элегантна: у чорных нагавіцах і чорнай камізэльцы, белай вышыванцы і белых красоўках.
У тачцы, акрамя гною, былі плякат «Аляксандар Лукашэнка — з народам», таблічка з надпісам, купюра вартасьцю 1 тысяча дэнамінаваных рублёў, Канстытуцыя Рэспублікі Беларусь, кайданкі, вянок з валошак, герб, сьцяг, белыя пальчаткі і вілы.
Гэтыя «падарункі» Пушкін пакаціў ад тэатра да галоўнага ўваходу Адміністрацыі. Там ішоў рамонт, таму асаблівай увагі на яго спачатку ніхто не зьвярнуў. А вось запрошаныя Пушкіным журналісты, фатографы і відэаапэратар аднаго з расейскіх каналаў ужо стаялі перад будынкам і ўсё здымалі. Сюжэт пра той пэрформанс паказалі ў навінах расейскіх тэлеканалаў.
Пэрфоманс Алеся Пушкіна ля Адміністрацыі Лукашэнкі 21 ліпеня 1999 году Photo: Bymedia.net
«Вось табе цацкі і гной — чым мы багаты!»
Вось як патлумачыў мэту свайго ўчынку карэспандэнту Радыё Свабода перад пачаткам акцыі сам мастак:
«Гэта своеасаблівая падзяка першаму прэзыдэнту Рэспублікі Беларусь за выніковую плённую працу на працягу пяцігадовага тэрміну. Вось табе цацкі і гной — чым мы багаты, што мы нажылі за гэтыя пяць гадоў... Ты самаізаляваў краіну і, акрамя гэтага гною, нам няма чым пакуль ганарыцца... Вось вынік усяго, што ты зрабіў», — сказаў Пушкін.
Насустрач мастаку выйшаў міліцыянт і разгублена спытаўся: «Што вы робіце?». Мастак з каменным выразам твару сувора адказаў: «Так трэба».
Калі да дзьвярэй рэзыдэнцыі заставалася мэтраў сем, Пушкіна ўсё ж спыніла ахова. Але ён пасьпеў вываліць зьмесьціва тачкі на плітку, паклаў зьверху плякат і працяў усё гэта віламі.
Неўзабаве зьявіліся яшчэ два паставыя міліцыянты. Ветліва папрасілі Пушкіна прыбраць тачку і не засьмечваць горад. Мастак адмовіўся прыбіраць гной зь віламі і «падарункамі» і заявіў, што мае права выказваць сваё стаўленьне да былога кіраўніка дзяржавы вось такім мастацкім пэрформансам.
Затрыманьне Алеся Пушкіна ля будынка Адміністрацыі пасьля пэрфоманса, 21 ліпеня 1999 году
Беларусы застаюцца другой па колькасці групай замежнікаў, зарэгістраваных у ZUS.
nashaniva.com/347665
Сёння - роўна год са дня смерці палітвязня, вядомага беларускага мастака Алеся Пушкіна. 11 ліпеня 2023 года ён памёр ад прабадной язвы ў рэанімацыі, куды яго даставілі з гарадзенскай турмы. Яму своечасова не надалі медыцынскую дапамогу.
Алесь Пушкін быў арыштаваны ў 2021 годзе, калі вяртаўся з Украіны ў Беларусь на сваю выставу. Беларускі мастак атрымаў 5 год калоніі строгага рэжыму за серыю партрэтаў удзельнікаў беларускага антысавецкага супраціву.
Партрэт Аўгена Жыхара
Беларускі мастак быў вядомы сваімі перформансамі. 25 сакавіка 1989 г. мастак прайшоў па праспекце Незалежнасці. На спіне і на грудзях у яго віселі плакаты з напамінам аб БНР, абвешчанай у гэты дзень роўна 71 год таму, а амаль сотня аднадумцаў Пушкіна ішлі за ім з папяровым буслам і 71 белым балонікам у руках.
Свой самы вядомы перформанс - «Гной для прэзідэнта» - Алесь Пушкін правёў у ліпені 1999 года, на пяцігоддзе праўлення Аляксандра Лукашэнкі. У сваёй дапаможнай гаспадарцы ў Бабры мастак нагрузіў гноем старую тачку, паклаў зверху плакат «Аляксандр Лукашэнка з народам», таблічку «За пяцігадовую працу», тысячу дэнамінаваных рублёў, кайданкі і канстытуцыю з папраўкамі 1996 года, якія пашыралі паўнамоцтвы прэзідэнта. Накрыўшы тачку цэлафанам, ён адправіўся ў цэнтр Менска на мікрааўтобусе. Кіроўцу мастак сказаў, што вязе дэкарацыі ў тэатр Янкі Купалы, які знаходзіцца па суседстве з адміністрацыяй Лукашэнкі.
Калі ён падкаціў тачку да галоўнага ўваходу ў адміністрацыю, з будынку выбег міліцыянт: «Што вы робіце?!». Тады перформер перакуліў тачку на маставую, паклаў зверху партрэт Лукашэнкі і праткнуў яго віламі.
charter97.org
Где-то в глубине периметра белорусской Зоны отчуждения находится мёртвый город Солнечный — о котором было не слишком много известно в советские годы, да и сейчас известно немногим больше. Солнечный был воплощением идеи «города на селе» и представлял собой большой квартал многоэтажных зданий с большой школой, детским садом а также Домом культуры с универмагом и концертным залом.
Украинская Зона отчуждения, возникшая после аварии 1986 года, сейчас достаточно хорошо изучена и исследована. Но у Беларуси, которая сильно пострадала от аварии на ЧАЭС, тоже имеется своя Зона отчуждения, которая в наши дни называется «Полесским государственным радиационно-экологическим заповедником». Беларуская Зона отчуждения вплотную подходит к городам Наровля, Хойники и Брагин, а внутри её периметра можно найти множество брошенных предприятий и сёл, жизнь в которых остановилась в мае 1986 года — и многие из этих сёл являются настоящим музеем быта беларуско-украинского Полесья. В этом эпизоде нашего сериала про Чернобыль мы побываем в беларуской Зоне отчуждения и посмотрим, что же находится за оградой её периметра.
26 красавіка, у 38-ю гадавіну катастрофы на ЧАЭС, беларусы выйдуць на адну з найстарэйшых акцыяў беларускага народу — Чарнобыльскі шлях.
Ужо вядома, што акцыі і імпрэзы сёньня пройдуць у:
🇱🇹 Вільні — 12:00. Парк Сапегаў.
🇵🇱 Варшаве — 17:30. Помнік Каперніку.
🇵🇱 Беластоку — 18:00. Cквер Вольнай Беларусі.
🇵🇱 Уроцлаве — 18:00, Pręgierz.
🇺🇸 Нью-Ёрку — 12:30. Штаб-кватэра ААН.
27 красавіка ў:
🇧🇪 Бруселю — 14:00. Albertine plein.
🇬🇪 Тбілісі — 14:00. Прастора «Кропка».
🇺🇸 Чыкага — 10:00. Sam Leone Beach Park.
🇵🇱 Познані — 15:00. Пляц Вольнасці.
Падрабязнасці глядзіце на мапе dze.chat. А калі ў вашым горадзе таксама плануюцца акцыі ці івэнты, то паведамляйце аб гэтым у @dzechat_bot.
Четвёртый эпизод сериала «Правда про ГУЛАГ» расскажет о Бутугычаге — одном из самых страшных колымских лагерей, в котором работали те самые советские урановые рудники. Бутугычаг находится в горах, и его разреженный горный воздух, ветер и сильнейшие морозы вкупе с непосильным трудом унесли множество жизней. У Бутугычага есть ещё одна тайна — распиленные пилой человеческие черепа, которые массово находили в районе лагерного кладбища в восьмидесятые и девяностые годы. В этом видео мы вплотную подберёмся к её разгадке.
В третьем эпизоде сериала «Правда про ГУЛАГ» мы расскажем про мёртвый колымский город Кадыкчан, который был основан как лагерный посёлок эпохи ГУЛАГа, просуществовал несколько десятилетий и был окончательно заброшен двухтысячные годы. В Кадыкчане и находящимся рядом посёлке Аркагала размещались концлагеря сталинской эпохи, в которых сидел писатель Варлам Шаламов, автор знаменитых на весь мир «Колымских рассказов», о котором мы также расскажем в этом эпизоде.
Второй эпизод сериала «Правда про ГУЛАГ» расскажет о колымских посёлках эпохи сталинских лагерей и о том, как эти места живут в наши дни. Посёлки представляют собой умирающие северные городки с полуразрушенной инфраструктурой и «соседями» в виде руин сталинских концлагерей на вершинах сопок. Жители колымских посёлков знают многое о системе ГУЛАГа и часто сами являются потомками репрессированных граждан советской страны.
Еще до 24 февраля в российском информационном пространстве распространились нескончаемые отсылки к обрывочным историческим фактам: мемы про Екатерину, которая основала «русские» Мариуполь и Одессу; Путин бесконечно повторял, что Украину «придумал» Ленин… И для большого количества людей история, причем именно давняя — не советская, а дореволюционная, — стала аргументом в дискуссии о современности.